Warning: call_user_func_array() expects parameter 1 to be a valid callback, function 'idealtheme_fun_google_fonts' not found or invalid function name in /home/kollekti/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php on line 286
آتش در دریا | جانفرانکو رزی | ۲۰۱۶ | ۱۱۴دقیقه

FIRE AT SEA | GIANFRANCO ROSI

در پسِ جنگهای داخلی فراگیر که امروز در جای جای دنیا ادامه دارد، جنگ خاموشی نیز در دریای مدیترانه پیوسته قربانی می گیرد. در دو دهه ی گذشته بیش از چهارصد هزار نفر به امید زندگی جدید پا به لامپدوسا ، یکی از جزایر سیسیلی گذاشته اند . هزاران مرگ تاریخ ساحل این جزیره را به یکی از نمادهای رهاشدگی جانهای پناهجویان جنگ زده در جهان امروز ما بدل ساخته است. این زندگی ها «سوگ ناپذیر» به حساب می آیند. نه به این اعتبار که در صورت لطمه یا نابودی شان هیچ کس به سوگ آنها نخواهد نشست. بلکه به این معنا که هیچ نهاد اجتماعی و سیاسی در صورت از دست رفتنشان پاسخگو نیست و کشور مبدا و مقصد به یکسان از محافظت این زندگی ها مبرا به حساب می آیند. آنچه به عنوان «بحران مهاجرت» می شناختیم، بسیار فراتر از مشکلات تکنیکی برای ادغام پناهجویان در جامعه ی میزبان به مجموعه ای از معضلات دنباله دار اشاره می کند که فیلم «آتش در دریا» یکی از تجلیات این تضادها را به تصویر می کشد: زندگی در ایتالیا بی خبر از وضعیت بحران زده ی مهاجران ادامه دارد، در حالی که هزاران نفر به امید زندگی بهتر با مرگ دست و پنجه نرم می کنند. این هفته می خواهیم باز هم به موضوع مهاجرت بپردازیم . بنابراین اگر آشنایی داشتید به ایشان اطلاع دهید تا تجربه هایمان را با هم به اشتراک بگذاریم.

  • گزارش جلسه اکران

    چهارشنبه‌ی گذشته برای تماشای فیلم «آتش در دریا» ساخته‌ی «جانفرانکو رُزی» گردآمدیم که مستندنگاری واقعه‌ی اندوهبار جزیره‌ی سیسیل و ماجرای مهاجران رانده‌شده‌ی ملت‌های جهان سومی است که جز جان در کف‌گریختن از راه اقیانوس‌های بی‌تناهی امکان دیگری فراروی ندارند. در جلسه‌ی بعد از فیلم، اوّل به فیلم هفته‌ی گذشته پرداختیم و این نظرگاه طرح شد که «آتش در دریا» برخلاف فیلم کوریسماکی هیچ پیوندی را میان مهاجران و اروپاییان بومی پیش نمی‌کشد. حال‌آنکه در فیلم کوریسماکی شاهد نوعی مهاجرت درون‌مرزیِ یک فرد فنلاندی هستیم و همچنین شاهد رابطه‌ای جالب‌توجه میان مهاجر عرب و فنلاندی‌های مقیم. «آتش در دریا» امّا، از آنجا که در پی آن است تصویری وقایع‌نگارانه و بی‌طرف از زندگی بومیان ایتالیاییِ ساکن جزیره و مهاجران به‌دست دهد، عاری از بازنمایی این پیوند است؛ بنابراین نمی‌تواند واقعه را آن‌گونه که بایسته است تصویر کند.

    همچنین این دیدگاه مطرح شد که حتّی با تماشای مستندهای تلویزیونی می‌توان بیش‌تر با مهاجران هم‌ذات‌‌پنداری کرد تا با «آتش در دریا»، چراکه گویی فیلم از هرگونه نزدیکی به زندگی مهاجران فلک‌زده پاپس می‌کشد. در مقابل، گروه دیگری این رویکرد وقایع‌نگارانه را خصیصه‌ی متمایزکننده‌ی سینمای رُزی قلمداد کردند و مدّعی شدند این نقد توصیفی درست از ساختار فیلم است که تعمّدانه اعمال می‌شود. در پی ساز و برگ‌بخشیدن به این نظرگاه، گفته شد که این فیلم را می‌توانیم برنهادی از آنچه رسانه‌ها از مهاجرت بازنمایی می‌کنند دانست. رسانه‌ها به نحوی از عادی‌سازیِ فاجعه دامن می‌زنند: مشغول زندگی روزمرّه‌مان هستیم هنگامی که تلویزیون اعلام می‌کند امروز عدّه‌ای از مهاجران سوری در اقیانوسی جان سپردند. بنابراین، فیلم به‌مدد روایت موازی‌اش از دو زندگی متضاد و به‌شدّت نامتجانس: یعنی زندگی عادی ماهیگیران بومی که از رادیو موسیقی گوش می‌دهند و به‌خاطر اینکه هوای بد کارشان را خراب کرده شاکی‌اند –حال آنکه خرابی هوا برای مهاجران یعنی در اعماق اقیانوس مردن- و زندگی کودکی که به مدرسه می‌رود، با تیرکمانش بازی می‌کند، چشمش را درمان می‌کند و … ، و از آن‌طرف وضعیت اسف‌بار مهاجران؛ یعنی کودکانی که یا در قایق‌ها به‌خاطر ازدحام جمعیت می‌میرند و… . به این واسطه، یعنی با پیش‌کشیدن و ثبت بی‌طرفانه‌‌ی این تضاد، فیلم از امر عادی‌سازی‌شده در رسانه‌ها آشنایی‌زدایی، و ما را با تضادی به مراتب هولناک‌تر و واقعی‌تر روبه‌رو می‌کند.

    درآخر فرصت دست داد تا به زندگی اجتماعی خودمان نیز نیم‌نگاهی بیندازیم: ایران مملو از مهاجرانی است که از حقوق اوّلیه‌ی بشری محروم‌اند: محرومیت از تحصیل و بسیاری از حقوق شهروندی و تسهیلات و خدمات دیگر. پرسیدیم ما هم‌اکنون کجا ایستاده‌ایم و نقشی که می‌باید در این وانفسا بازی کنیم چیست؟ پرسشی که که در تنگنایی عمیق می‌گذاردمان تا درباه‌ی آنچه در یک قدمی‌مان هرروزه رخ می‌دهد دیگربار بیندیشیم.

    پیوندها
  • برای دریافت فیلم «آتش در دریا» و زیرنویس آن از طریق نشانی film.kollective@gmail.com با ما تماس بگیرید.